Friday, May 25, 2007

ၿမန္မာ႕ရိုးရာ စကားထာ

ၿမန္မာ႕လူမႈေရးတြင္ အေရးပါအရာေရာက္ေသာေနရာမွ ပါ၀င္ခဲ႕ ဖူးေသာ စကားထာ၀ွက္ၿခင္းဓေလ႕သည္လည္း၊ စာေပလိုက္စားသူမ်ားထဲမွ လူအနည္းငယ္ထံတြင္သာ တည္ရွိေပေတာ႕သည္။ ထိုနည္းတူပင္ ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသား အနည္းအက်ဥ္းသာလွ်င္ စကားထာကို စိတ္၀င္စားၾကေပေတာ႕သည္။ စကားထာ၀ွက္ၿခင္းကို “ပန္းဖြက္သည္၊ ပန္း၀ွက္သည္” ဟူ၍ လည္းေခၚတြင္ သံုးႏႈံးခဲ႕ ဖူးေပ၏။ ၀ွက္ေသာ စကားထာတခုကို မေၿဖႏုိင္ေသာအခါ၌၊ မေၿဖႏိုင္ပါဘူးဟု ေၿပာရိုးမရွိပဲ “ပန္းေပးပါၿပီ ” ေၿပာရသည္။
ၿမန္မာအမ်ိဳးသမီးတို႕ ၏ လက္ထဲတြင္ ဗိုင္းမႈ၀ါမႈ စေသာ ၀တ္ထည္ဖ်င္စင္း ရက္လုပ္သည္႕ ရက္ကန္းပညာတည္ရွိေနခ်ိန္က၊ စကားထာ၀ွက္ေသာ ဓေလ႕သည္ မ်ားစြာ ထြန္းကားခဲ႕ ဖူးေပ၏။
ပန္း၀ွက္ဓေလ႕ ေကာင္းစားခ်ိန္က အရြယ္ေရာက္ေသာ မိန္းမပ်ိဳမ်ားသည္ ညအခ်ိန္၌ ၀ဲလင္းေဆာင္တြင္ အလုပ္လုပ္ေလ႕ ရွိၾက၏။ အလုပ္မွာ ၀ါဖန္ၿခင္း၊ ၀ါၾကိတ္ၿခင္း၊ ဗိုင္းငင္ၿခင္းႏွင္႕ခ်ည္ခ်ၿခင္း စေသာ အလုပ္မ်ား ၿဖစ္ေပ၏။
၀ဲလင္းေဆာင္သည္ အိမ္ေရွ႕ေၿခရင္းပိုင္းတြင္ ထုတ္ထားေသာ အဖီ၊ သို႕မဟုတ္ သီးၿခားအေဆာက္အအံုငယ္ ၿဖစ္ေပသည္။ အၿခားေသာ အိမ္ေထာင္ရွင္ မိန္းမမ်ားႏွင္႕အရြယ္မေရာက္ေသးေသာ မိန္းကေလး မ်ားသည္ ၀ဲလင္းေဆာင္သို႕ မလာၾကပါ။ လုပ္ေဆာင္ဖြယ္ရာမ်ားကို အိမ္မေပၚတြင္သာ ေဆာင္ရြက္ၾက၏။



“ဗိုင္းမႈ၀ါမႈ ညီေစတုသို႕ ၊ ဖန္ၿပဳ ဖ်စ္ၾကိတ္အိမ္လံုးထိတ္မွ်၊ မဆိတ္မညံ ခ်ည္၀င္႕ သံလည္း၊ တရံမၿပတ္ ခ်ားရဟတ္ႏွင္႕ ၊ ခ်ည္သြတ္မခ်ာ ခ်ည္စာယူထ၊ မအားၾကတည္႕ ။ ခ်ည္ခ် ခ်ည္ရွယ္ လုပ္ဖြယ္မပ်က္၊ လက္ရက္ယဥ္ခံု သံုးပါးစံုလ်က္၊ ေၿပာဟုန္မ်ားစြာ ေၿပာက္ထိုးမွာလည္း၊ အ၀ါအေရႊ ၿပာေၿခၿဖဴနီ” ဟူေသာ ကိုးခန္းပ်ိဳ႕ ပိုဒ္ေရ ၁၄၇ တြင္ေဖာ္ၿပသကဲ႕ သို႕ ပင္ တစ္အိမ္လံုး အလုပ္မ်ားေနၾကစဥ္၊ ကာလသားမ်ားသည္ ပန္းမ်ားကို ခါးပိုက္တြင္ထည္႕လ်က္ ႏွစ္သက္ရာအိမ္မ်ားသို႕ လာၾကၿပီ။
သူတို႕ သည္ မိန္းမပ်ိဳမ်ားရွိရာ ၀ဲလင္းေဆာင္မ်ားသို႕ ညစဥ္ သြားေရာက္ခဲ႕ ၾက၏။ မည္သူ၏သမီး ၀ဲလင္းေဆာင္ဆင္းၿပီ၊ ဆင္းရေတာ႕မည္ စေသာ သတင္းမ်ားကိုလည္း နားစြင္႕ ထားသည္႕အတြက္ မည္သည္႕အိမ္တြင္ အပ်ိဳရွိေၾကာင္းသိၾကေပသည္။ ၀ဲလင္းေဆာင္တြင္း၌ အလုပ္လုပ္ေနေသာ မိန္းမပ်ိဳကလည္း သနပ္ခါးေက်ာက္ၿပင္ ေဆးေတာင္းႏွင္႕ ေရအိုးမ်ားကို အသင္႕ ၿပင္ထားသည္။ ထို႕ ၿပင္ ငွက္ေပ်ာရြက္ၿဖင္႕ ေခြ၀န္းထားေသာ ပန္းမ်ားကိုလည္း ေတာင္းတေတာင္း၌ထည႕္ ထားသည္။
အိမ္မၾကီးေပၚမွ အသံမ်ားတစ္စတစ္စ ပါးလားခ်ိန္တြင္ ၀ဲလင္းေဆာင္တြင္းသို႕ ကာလသားမ်ားေရာက္လာၾက၏။ သူတို႕သည္ သနပ္ခါးေက်ာက္ၿပင္တြင္ သနပ္ခါးေသြး၍ လိမ္းၾက၏။ ေဆးဗန္းအတြင္းမွ ဖက္ႏွင္႕ ေဆးစပ္ကို ယူကာ ေဆးလိပ္လိပ္ၿပီး ေသာက္ၾက၏။ ရယ္စရာ ေမာစရာ ေၿပာၾက၏။
ထုိသို႕ လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္သမွ်ကို ၾကည္႕ ၍ မိန္းမပ်ိဳက လူကဲခတ္သည္႕ နည္းတူ၊ အစ္ကို ကာလသားမ်ားကလည္း မိန္းမပ်ိဳ၏ ၀ဲလင္းေဆာင္တြင္း၌ ထားသိုပံု၊ မ်က္ၿမင္ လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္ေနပံုတို႕တြင္ မူတည္ကာ လူကဲခတ္ၾက၏။
ခဏအၾကာတြင္ “ပန္းဖြက္ၾကမယ္” ဆိုကာ ခါးပိုက္ထဲမွ ပန္းမ်ားကို မိမိတို႕ ေရွ႕ တြင္ ပံုလိုက္ၾကသည္။ ပါ၀င္လိုသူတိုင္း ပန္းထုတ္ၿပီး ပံုၾကသည္။ ပန္းဖြက္ရာတြင္ အိမ္ရွင္ကို ဦးစားေပးရ၏။
အိမ္ရွင္မိန္းကေလးသည္ မဖြယ္မရာ စကားထာမ်ားၿဖင္႕ ပန္း၀ွက္ေလ႕ ၀ွက္ထမရွိၾကေပ။ ေရာက္ရွိလာေသာ ကာလသားမ်ားအနက္ မည္သူသည္ ဗဟုသုတၿဖင္႕ ၿပည္႕ စံုသနည္းဟူသည္ကို ဥာဏ္စမ္းေသာ စကားထာမ်ားကိုသာ ၀ွက္ေလ႕ ရွိၾက၏။“ကၽြန္မအသက္ သေၿပခက္၊ ရလဒ္စားေၿခ တူပါေစ”
မိန္းကေလးသည္ ၀ဲလင္းေဆာင္သို႕ ဆင္းရေတာ႕ မည္ ဆိုကတည္းက အစ္မ၊ မိၾကီး မိေထြး ႏွင္႕ ပန္း၀ွက္ေတာ္ေသာ မိန္းမမ်ားထံတြင္ ခ်ဥ္းကပ္နည္းနာခံခဲ႕ ၿပီးၿဖစ္၏။ ကာလသားမ်ားကလည္း မိန္းကေလးနည္းတူ နည္းနာခံထားသူမ်ားပင္ ၿဖစ္ၾက၏။ သို႕ အတြက္ေၿဖႏိုင္သူ ပါေပလိမ္႕ မည္။
ေၿဖႏိုင္၍ မွန္ကန္စြာ ေၿဖၾကားခဲ႕ ေသာ္ ကာယကံရွင္ မိန္းကေလးကပါ ပန္းတပြင္႕စီ သို႕မဟုတ္ သတ္မွတ္ထားေသာ ပန္းပြင္႕ မ်ား ေပးၾကရ၏။ ကာလသားေတြ မေၿဖႏိုင္ပါမူ “ပန္းေပးပါၿပီ ႏွမရယ္” ဆိုကာ မိန္းကေလး ေရွ႕ သို႕ ပန္းေတြ စုပံုေပး၏။စကားထာမွာ အမ်ိဳးမ်ားစြာ ကြဲၿပား၏။အထက္ပါ သခ်ၤာဥာဏ္စမ္းစကားထာမ်ိဳးအၿပင္ နေဘထပ္စကားထာ၊ ရိုးရိုးစကားထာ၊ ႏွစ္ဆင္႕ ေၿဖရေသာ စကားလိမ္ စကားထာႏွင္႕ ပေဟဌိ စကားထာမ်ား ရွိၾကေပေသးသည္။
စကားထာ၀ွက္ၿခင္း၊ သို႕မဟုတ္ ပန္း၀ွက္ၿခင္း အေလ႕သည္ တိမ္ေကာခဲ႕ ရာ၊ မွတ္သားစုေဆာင္းသူတို႕ ၏ ထုတ္ေဖာ္မႈေၾကာင္႕ စကားထာပုဒ္ေရ သံုးရာမွ်မွာမူ စာအုပ္အၿဖစ္ တည္ရွိေနေပေသး၏။
စကားခ်ပ္။ ။စာေပဗိမာန္ထုတ္ “ဆင္ၿဖဴကၽြန္းေအာင္သိန္း” ၏ ေက်းလက္ရိုးရာ ၿမန္မာမႈဓေလ႕မ်ား(ပထမတြဲ) မွ ေကာက္ႏႈတ္ေဖၚၿပပါသည္။

No comments: